Hizmet · Baskı öncesi
Renk ayrımı, tuzaklama, montaj ve dosya kontrolü. Ekranda doğru görünen bir ambalaj ya da etiket tasarımı, makinede aynı doğrulukta çıksın diye yeniden kurulur. Onayın hangi biçimde alınacağı işin ve malzemenin gerektirdiğine göre birlikte kararlaştırılır.
Klişeyi çeken makine değil, dosyanın makinedeki kaderini belirleyen repro ustalığıdır.
Sektördeki en büyük gücümüz; en karmaşık ambalaj tasarımlarını bile baskı makinesinin fiziksel sınırlarına ve karakterine göre kusursuz şekilde optimize eden uzman repro kadromuzdur.
Markamız yeni; tecrübemiz değil. Kurucu kadro çeyrek asırdır repro masalarında ve flekso makinelerinin başında. Bu sayfada anlatılan her adım, bir kitaptan değil, binlerce farklı ambalaj işinde bizzat görülmüş sonuçlardan geliyor: hangi tonun hangi malzemede uçtuğu, hangi tuzaklama payının kirli kenar bıraktığı, hangi montaj planının metre başına fire ürettiği.
Aynı dosya iki farklı repro masasından geçtiğinde iki farklı baskı çıkar. Fark plakanın kendisinde değil, plakaya giden veride oluşur — ve bu fark makine başında düzeltilemez.
Görsel temsilîdir: baskı öncesi işin ne olduğunu anlatmak için hazırlanmıştır; firmanın tesisinin ya da tamamlanmış müşteri işlerinin fotoğrafı değildir.
Baskı öncesi işi tek bir kalem değildir; birbirini izleyen beş karar alanıdır. Her birinin karşılığı sayfanın devamında ayrı ayrı açılıyor — başlığın altındaki bağlantı sizi doğrudan o bölüme götürür.
CMYK, spot renkler ve genişletilmiş renk gamutu (Extended Gamut) ayrımlarının malzeme yüzeyine uygun olarak doğru kanallara bölünmesi.
Baskı sırasındaki mekanik toleranslar ve kaymalar düşünülerek mikro bindirme (trapping) ve üst üste basım ayarlarının hatasız yapılması.
Baskı makinenizin anilox hacmine, mürekkep viskozitesine ve basılacak alt malzemeye özel nokta kazancı telafi eğrilerinin dijital olarak uygulanması.
En açık ışık tonlarının (highlight) baskıda uçmasını ve sert geçiş yapmasını engelleyen gelişmiş tramleme algoritmaları.
Silindir çevresine, baskı tekrarına (repeat) ve kesim/bıçak izlerine tam uyumlu hatasız montaj yerleşimi.
Bu beş başlık klişe üretiminden önceki aşamayı anlatır. Plakanın kendi üretim adımları flekso klişe sayfasında, rengin baskıya girmeden önce doğrulanması ise renk yönetimi ve prova sayfasında anlatılıyor.
Bir ambalaj tasarımı onaylandığında iş bitmiş sayılmaz. O dosya baskı makinesinin fiziksel gerçeğiyle karşılaşacaktır: renkler ayrı ünitelerde sırayla basılır, malzeme üniteler arasında gerilip kayar, nokta baskı sırasında büyür. Baskı öncesi, tasarımı bu gerçeğe göre yeniden kuran adımdır.
İki iş de grafik işidir ama sorulan soru farklıdır: biri "güzel mi", diğeri "makinede tutar mı". Hatanın maliyeti de aynı değildir — tasarım hatası dosyada düzelir, baskı öncesi hatası üretilmiş klişe, ayarlanmış makine ve harcanmış malzeme demektir.
Renk ayrımı, tek bir görüntüyü baskıda üst üste gelecek mürekkep katmanlarına bölmektir. Her kanal ayrı bir klişe, ayrı bir ünite ve ayrı bir maliyet demektir; bu yüzden ayrım kararı hem teknik hem ticaridir.
Yaptığımız iş, CMYK, spot renkler ve genişletilmiş renk gamutu (Extended Gamut) ayrımlarının malzeme yüzeyine uygun olarak doğru kanallara bölünmesidir. Buradaki belirleyici sözcük malzemedir: aynı görüntü şeffaf filmde, metalize yüzeyde ve kraft kâğıtta aynı kanal kurgusunu kaldırmaz.
Fotoğraf ve geçiş içeren işler dört renkten üretilir. Marka rengi ve dört renkle karşılanamayan tonlar ise spot mürekkeple ayrı kanala alınır: düz zeminde dalgalanmayı azaltır, klişe sayısını artırır.
Kanallar aynı açıyla trama çevrilirse noktalar üst üste oturur ve baskıda moiré denen istenmeyen desen çıkar. Bu yüzden her kanala farklı tram açısı verilir; açı seti baskı yöntemine göre belirlenir.
Şeffaf film ve metalize malzemede beyaz bir zemin değil, basılan bir mürekkeptir ve kendi kanalını ister. Kesim yolu, lak ve yaldız alanları da ayrı kanal olarak taşınır.
Nokta baskı sırasında büyür. Ayrımda telafi eğrisi uygulanmazsa orta tonlar koyulaşır; ekranda dengeli görünen görüntü baskıda ağırlaşır. Eğri, malzeme ve baskı koşuluna göre değişir.
CMYK'ya turuncu, yeşil, mor gibi ilave sabit mürekkepler eklendiğinde marka renklerinin bir bölümü ayrı spot mürekkep hazırlamadan, aynı sabit setin içinden kurulabilir: makine yıkaması ve mürekkep stoğu azalır. Her spot renk bu setle karşılanmaz; hangisinin karşılanabildiği ayrım aşamasında görülür ve size bildirilir.
Ayrım kararı yalnız görüntüye değil, basılacak yüzeye de bakar. Emici bir kraft zeminde açık tonlar kaybolur, metalize yüzeyde yarı saydam mürekkep başka davranır, şeffaf filmde beyaz kendi kanalını ister. Kanal kurgusu bu farklara göre kurulur.
Baskı sırasındaki mekanik toleranslar ve kaymalar düşünülerek mikro bindirme (trapping) ve üst üste basım ayarlarının hatasız yapılması, dosyanın makinede affedilir hâle gelmesidir. Hiçbir flekso makinesi renkleri kusursuz üst üste getirmez; buradaki iş, kaçınılmaz kaymayı görünmez kılacak payı önceden vermektir.
Hiçbir makine renkleri kusursuz üst üste getirmez. Komşu iki renk tam sınırdan ayrılırsa, en küçük kaymada araya beyaz bir çizgi girer. Tuzaklama, renklerden birini diğerinin altına çok az taşırarak bu boşluğu kapatır. Taşırma yönü ve miktarı, hangi rengin daha açık olduğuna ve register toleransına göre belirlenir; gereğinden fazlası kirli bir kenar bırakır.
Knockout'ta üstteki nesne altındaki mürekkebi deler, overprint'te ise üzerine basılıp karışır. Küçük siyah yazılar genelde overprint bırakılır; delinirse kenarlarında beyaz hale oluşur. Tersine, açık bir rengin koyu zemin üzerinde yanlışlıkla overprint kalması o rengi baskıda tamamen yok eder. Bu iki ayar dosyada gözle görünmez, yalnız ayrım önizlemesinde ortaya çıkar.
Tek bir etiket ya da ambalaj klişe üzerinde tek başına durmaz; silindir çevresine ve malzeme enine göre çoğaltılarak yerleştirilir. Step-and-repeat bu tekrarın adımını, aradaki boşluğu ve baskı yönünü belirler. Doğru montaj fireyi düşürür; yanlış adım silindir devrinde ek boşluk veya bindirme bırakır.
Montaj planının silindir çevresi, raport ve bıçak izleriyle nasıl hizalandığı aşağıdaki step & repeat bölümünde ayrıca açılıyor. Bu üç terimin kısa tanımı ve teklif yazışmalarında geçen diğer kelimeler için teknik rehberdeki sözlüğe bakabilirsiniz; nokta kazancının nereden geldiği ise nokta yapısı bölümünde anlatılıyor.
Baskı makinenizin anilox hacmine, mürekkep viskozitesine ve basılacak alt malzemeye özel nokta kazancı telafi eğrilerini dijital olarak uyguluyoruz. Amaç şu: ekranda onayladığınız ton dengesi, baskıdan çıkan işte de aynı kalsın.
Flekso baskının mekanik doğası gereği klişedeki nokta, baskı basıncı altında yanlara doğru genişler. Dosyada %50 olan bir tram değerinin baskıda %65-70'e fırlaması olağandır. Telafi uygulanmazsa orta tonlar koyulaşır, yüz renkleri kirlenir, ekranda onaylanan ton dengesi baskıda ağırlaşır.
Baskıda büyüyeceğini bildiğimiz tonlar dosyada önceden düşürülür. Amaç dosyayı "açmak" değil, baskıdan çıkan sonucu onaylanan hâle geri getirmektir. Düşürme miktarı her ton için aynı değildir; en çok orta tonlarda, en az uçlarda uygulanır.
En açık uçta sorun terstir: çok küçük noktalar plakada tutunamaz, baskıda hiç basılmaz. Bump-up, o eşiğin altında kalan tonları basılabilir en küçük nokta değerine yükselterek geçişin kopmadan başlamasını sağlar.
Tek bir "doğru eğri" yoktur. Makinenin anilox hacmi, mürekkebin viskozitesi ve basılacak alt malzeme değiştiğinde nokta kazancı da değişir. Aynı tasarım şeffaf filmde ve oluklu mukavvada aynı eğriyle hazırlanmaz; bu yüzden iş bilgisini dosyayla birlikte isteriz.
Nokta kazancının fiziksel sebebi ve düz tepe nokta geometrisinin buradaki payı teknik rehberin nokta yapısı bölümünde, tram sıklığı ile anilox çizgi sayısı arasındaki oran ise tram ve anilox uyumu bölümünde anlatılıyor.
En açık ışık tonlarının (highlight) baskıda uçmasını ve sert geçiş yapmasını engelleyen gelişmiş tramleme kurguları kullanıyoruz. Bu, gözle en zor fark edilen ama işi en çok "ucuz gösteren" hata türüdür: degradenin ortasında beliren keskin bir basamak, raftaki ambalajı bir anda başka bir sınıfa düşürür.
Her baskı koşulunun altına inilemeyen bir nokta boyu vardır. Bu eşiğin altındaki tonlar plakada zayıf kalır, birkaç bin metre sonra tamamen kaybolur. Ayrım yapılırken sorulan soru "dosyada kaç yüzde" değil, "bu koşulda kaç yüzde hâlâ basılıyor" olmalıdır.
Bir yüzün alnındaki ışık, bir ürün fotoğrafındaki parlama ya da beyaza giden bir degrade, en açık uçtaki birkaç yüzdeyle taşınır. O birkaç yüzde basılmadığında ton yumuşamaz, doğrudan kâğıda düşer: görüntü "yıkanmış" görünür.
Uçan açık ton ile basılan ilk ton arasında görünür bir basamak oluşur. Degradenin ortasında beliren bu keskin çizgi, ambalaj rafta dururken en çok fark edilen baskı kusurlarındandır ve makine ayarıyla düzelmez — kaynağı klişedeki tram yapısıdır.
Açık uçta noktanın boyutunu küçültmek yerine seyrekliğini artıran tramleme kurguları kullanılır: nokta basılabilir kalır, ton ise açılmaya devam eder. Böylece geçiş hem kopmaz hem de yüksek tirajda aynı yerde kalır.
Bu bölümdeki eşik — yani "en küçük hangi nokta hâlâ basılıyor" — makineden makineye ve malzemeden malzemeye değişir. Sizin koşulunuzdaki değerin ne olduğunu iş başında birlikte belirleriz; sayfada tek bir rakam vermiyoruz çünkü tek bir doğru rakam yok.
Silindir çevresine, baskı tekrarına (repeat) ve kesim/bıçak izlerine tam uyumlu, hatasız montaj yerleşimi kuruyoruz. Montaj, işin klişeye dönüşmeden önceki son teknik biçimidir: buradan sonra yapılan her düzeltme, yeniden üretilmiş bir plaka demektir.
Montaj planı aynı zamanda bir maliyet kararıdır. Malzeme eni sabittir; o enin içine kaç işin, hangi aralıkla ve hangi yönde yerleşeceği metre başına düşen fireyi doğrudan belirler. İki farklı plan, aynı iş için iki farklı birim maliyet üretir.
Bu yüzden montajı ölçüden değil makinenin gerçek raportundan başlatırız: silindir çevresi, baskı yönü, kesim ve pilyaj hatları, varsa kaynak yeri. Bu bilgiler eksikse plan tahmin üzerine kurulur — ve tahmin, tekrar eden desende birikerek kayma olarak geri döner.
Baskı silindirinin çevresi işin dikey tekrarını belirler. Tasarımın boyu bu çevreye tam bölünmediğinde her devirde bir boşluk ya da bindirme kalır. Montaj bu yüzden ölçüden değil, makinenin gerçek raportundan başlar.
Etikette bıçak, poşette kaynak yeri, kutuda pilyaj ve kesim hattı montajın sabit noktalarıdır. Baskı doğru olsa bile yerleşim bu izlerle hizalanmadığında iş kesimde kayar; hata baskıda değil montajda aranmalıdır.
Malzeme eni sabittir; o enin içine kaç iş, hangi aralıkla ve hangi yönde yerleşeceği doğrudan fire demektir. Aynı iş için iki farklı montaj planı, metre başına farklı maliyet üretir.
Esnek filmler baskı gerilimi altında uzar; klişe üzerinde birebir doğru olan bir ölçü baskıda uzamış çıkar. Montaj kurulurken malzemenin baskı yönündeki davranışı hesaba katılır, aksi hâlde tekrar eden desende kayma birikir.
Görsel temsilîdir: baskı öncesi işin ne olduğunu anlatmak için hazırlanmıştır; firmanın tesisinin ya da tamamlanmış müşteri işlerinin fotoğrafı değildir. Montaj planının ambalaj türüne göre nasıl değiştiğini ürün grupları sayfasında, klişe kalınlığının bu karara etkisini ise teknik rehberdeki malzeme bölümünde bulabilirsiniz.
Bir marka rengi ekranda, kaplamalı kâğıtta ve mat filmde aynı görünmez. Spot renk kodu ararken soru "hangi kod" değil "hangi malzemede hangi kod" olmalıdır; aynı kodun kaplamalı ve kaplamasız karşılıkları gözle ayırt edilecek kadar farklıdır. Spot rengi dört renge çevirmek gerektiğinde ise bazı tonların CMYK ile hiç karşılanamayacağını baştan bilmek gerekir.
Profil eşleşmesi, dosyanın hangi baskı koşulu için hazırlandığını tanımlar; kaynak profili bilinmeyen bir görselde renk kaymasının nereden geldiği anlaşılamaz. Prova ise bu koşulun görünür hale gelmiş halidir. Garanti belgesi değil, hedefin fiziksel referansıdır — asıl işlevi tartışmayı makine başından masaya taşımaktır.
Bir işte onayın hangi biçimde alınacağı tek bir kurala bağlanmaz: kimi işte dosya üzerinden kontrol yeterli olur, kimi işte fiziksel bir referans ya da makinede alınan ilk baskı esas alınır. Hangi yolun geçerli olacağını işin malzemesi ve tirajıyla birlikte, iş başında konuşarak belirleriz.
Görsel temsilîdir: baskı öncesi işin ne olduğunu anlatmak için hazırlanmıştır; firmanın tesisinin ya da tamamlanmış müşteri işlerinin fotoğrafı değildir. Malzeme profillerinin eşlenmesi, 1:1 tramlı prova çıkışı ve spot renk doğrulaması ayrı bir hizmet başlığıdır; renk yönetimi ve dijital sözleşmeli prova sayfasında tek tek anlatılıyor.
Geri dönen dosyaların çoğu aynı birkaç maddede takılır. Aşağıdaki liste, ambalaj ve etiket tasarımını göndermeden önce tek tek işaretlenmek üzere hazırlanmıştır.
PDF/X-4 ya da PDF/X-1a gibi baskı odaklı bir profil, hangi renk kurgusunun geçerli olduğunu dosyanın içine yazar. Ofis programlarından çıkan PDF'ler bunu taşımaz.
Font gömülü olsa bile sürüm farkı harf aralığını kaydırabilir. Eğriye çevrilmiş yazı hiçbir sistemde değişmez; çevirmeden önce düzenlenebilir bir kopya saklayın.
Kesim veya bıçak çizgisine kadar giden her zemin çizginin dışına taşırılmalıdır; pay miktarı işin kesim toleransına göre belirlenir, dosya kontrolünde birlikte netleştiririz. Taşma yoksa kesimdeki en küçük sapma kenarda beyaz şerit bırakır.
RGB görseller dönüştürüldüğünde canlı renkler solar. Spot renk adları harfi harfine tutarlı olmalıdır: aynı rengin "185 C", "185C" ve "Kırmızı" biçiminde üç farklı yazımı üç ayrı kanal, yani üç ayrı klişe demektir.
Ölçüt piksel sayısı değil basılacak ölçüdeki yoğunluktur; görsel, basılacağı boyutta net olmalıdır. Büyütülmüş görsel ekranda geçer, klişede detay taşımaz.
Bağlantılı (linked) görseller dosyayla gitmezse yerinde düşük çözünürlüklü önizleme kalır. Kullanılmayan spot renkler, boş katmanlar ve gizli nesneler de temizlenmelidir.
Bu yollar basılan bir renk değil üretim talimatıdır. Ayrı adlandırılmış spot kanalda ve overprint işaretli olmalıdır; aksi halde altındaki tasarımı delip boşluk açarlar.
Dört renkten oluşan küçük punto bir yazı, üniteler arasındaki en küçük kaymada bulanıklaşır. Küçük metin ve ince çizgiler tek mürekkeple verilmelidir.
Kanalların toplam yüzdesi malzemenin taşıyabileceğini aşarsa mürekkep kurumaz, arkaya geçer ve makine hızı düşer. Koyu alanları sırf "daha siyah" olsun diye dört kanalda doldurmayın.
Barkod baskı yönüne göre yerleştirilir ve nokta kazancını telafi eden bar inceltmesi (bar width reduction) ister. Zemin açık, barlar koyu olmalıdır.
Gölge, yumuşak geçiş ve saydamlık düzleştirildiğinde beklenmedik kutucuklar ve renk sıçramaları oluşabilir; düzleştirme sonrası önizleme ayrıca kontrol edilmelidir.
Film ve şeffaf malzemede iş tersten (ayna) basılabilir. Hangi yüzün basılacağı ve klişenin okunur mu ayna mı olacağı dosyayla birlikte belirtilmelidir.
Aynı maddelerin klişe tarafındaki sonuçlarını teknik rehberdeki "sık yapılan hatalar" bölümünde bulabilirsiniz.
Baskı öncesi işi çoğu yerde kapalı bir kutu gibi anlatılır: dosya gider, bir süre sonra klişe gelir. Aşağıda o kutunun içi adım adım yazılı. Her adımın altında iki satır var: o adımda sizden ne istediğimiz ve o adım bittiğinde sizde ne kaldığı.
Dosyanızla birlikte işin baskı koşullarını alırız: hangi makinede, hangi malzemeye, kaç renkle basılacak. Bu üç bilgi olmadan alınan hiçbir baskı öncesi kararı sağlam değildir; aynı tasarım şeffaf filmde ve oluklu mukavvada aynı biçimde hazırlanmaz.
Sizden ne isterizBaskıya girecek dosya ile makine, malzeme ve renk bilgisi.
Sizde ne kalırNe gönderdiğinizin ve neyi konuştuğumuzun kaydı — sonraki adımlar bunun üstüne kurulur.
Dosya, aşağıdaki kontrol listesindeki maddeler üzerinden açılır: renk kanalları, spot renk adlandırması, taşma payı, ince yazıların kaç kanaldan oluştuğu, kesim ve lak yollarının ayrı kanalda olup olmadığı, barkodun yönü. Riskli gördüğümüz her madde size bildirilir; sessizce düzeltilip geçilmez, çünkü bazı düzeltmelerin tasarım tarafında bir karşılığı vardır.
Sizden ne isterizBildirilen maddelere onay ya da düzeltilmiş dosya.
Sizde ne kalırHangi maddede neyin değiştiğini gösteren yazılı bir liste.
Dosya kanallara ayrılır, tram açıları kurulur, komşu renklerin sınırına tuzaklama payı verilir, overprint ve knockout kararları tek tek gözden geçirilir. Ardından iş, silindir çevresine ve malzeme enine göre montajlanır. Bu adım, işin klişeye dönüşmeden önceki son teknik biçimidir.
Sizden ne isterizSilindir veya raport ölçüsü, baskı yönü; varsa anilox bilgisi.
Sizde ne kalırKanal kanal ayrılmış, montajı yapılmış baskıya hazır kurgu.
Üretime girmeden önce işin son hâli onayınıza sunulur. Onayın hangi biçimde alınacağı işin ve malzemenin gerektirdiğine göre baştan kararlaştırılır. Onaysız hiçbir dosya bir sonraki adıma geçmez; onaydan sonra istenen değişiklik ise yeni bir revizyon olarak kayda alınır, önceki hâlin üzerine yazılmaz.
Sizden ne isterizYazılı onay ya da revizyon talebi.
Sizde ne kalırOnayladığınız hâlin tarih ve sıra numarasıyla kaydı.
Onaylanan kurgu çıkışa hazırlanır. İşi klişesiyle birlikte aldıysak dosya doğrudan klişe üretimine devredilir; yalnız baskı öncesi tarafını aldıysak, işi basacak yerin isteyeceği biçimde teslim edilir. Termin tarihi bu adımda tahmin olarak değil, yazılı olarak bildirilir.
Sizden ne isterizTeslimin nereye ve hangi biçimde yapılacağı.
Sizde ne kalırBaskıya hazır dosya ve o işe ait kayıt — tekrar siparişte aynı yerden devam edilir.
Klişenin kendi üretim adımları ayrı bir konudur; flekso klişe sayfasında anlatılıyor. Bu akışın esnek ambalaj, etiket ve oluklu mukavva üreten bir hatta nasıl oturduğunu ise ambalaj üreticileri için hazırlanan sayfada segment segment bulabilirsiniz.
Baskı öncesinde kalite, iş bittikten sonra bakılan bir şey değildir; her adımın sonunda tekrarlanan bir sıradır. Aşağıdaki dört kontrol, işin büyüklüğünden bağımsız olarak aynı düzende uygulanır.
Gelen dosya, kontrol listesindeki maddeler üzerinden açılır. Bu adımın amacı hatayı bulmak değil, hatanın klişeye dönüşmesini engellemektir: dosyada düzelen şey ücretsizdir, klişede düzelen şey değildir.
Kanallar tek tek açılarak hangi nesnenin hangi kanalda olduğu görülür: teknik kanalların basılmayacağı, küçük punto yazıların tek kanalda kaldığı, overprint bırakılan nesnelerin doğru olanlar olduğu bu adımda anlaşılır.
Hiçbir iş onaysız ilerlemez. Onay, işin hangi hâline verildiği belli olacak biçimde kayda alınır; sözlü mutabakat kayıt sayılmaz.
Çıkışa giden hâl ile onayladığınız hâl karşılaştırılır: arada istenen revizyon uygulanmış mı, ölçü ve yön bilgisi doğru mu, kanal sayısı konuşulanla aynı mı. Bir adım atlanırsa sonraki adıma geçilmez.
Kabul toleransı — yani baskıda neyin "tuttu" sayılacağı — işin başında sizinle birlikte belirlenir. Malzeme değiştiğinde bu tolerans da yeniden konuşulur: malzemeye göre klişe seçimi bölümü bu farkın nereden geldiğini anlatıyor.
Ambalaj tasarımı, çoğu firma için piyasaya çıkmadan önce en hassas belgedir: yeni ürün, yeni marka, yeni fiyat etiketi. Baskı öncesi hizmeti alan bir firma bunu bir başkasının bilgisayarına gönderir. Bu yüzden çalışma kurallarımızı burada yazılı tutuyoruz.
Gönderdiğiniz ambalaj tasarımı, işin gerektirdiği kişiler dışında kimseye açılmaz; başka bir müşteriye "böyle bir iş yapmıştık" diye örnek olarak gösterilmez.
Sizin için ürettiğimiz hiçbir iş, açık izniniz olmadan tanıtımda, sosyal medyada veya başka bir görüşmede referans olarak kullanılmaz.
Her revizyon tarih ve sıra numarasıyla kayıt altına alınır. Böylece "hangi dosya basıldı" sorusu tartışma konusu olmaz; onaylanan hâl her zaman belirlidir.
Onay alınmadan hiçbir dosya klişeye ya da çıkışa gitmez. İş bittikten sonra dosyanızın kayıtta kalıp kalmayacağına siz karar verirsiniz; silinmesini isterseniz kayıttan çıkarılır.
Bu maddeler yazılım ya da belge gerektirmiyor; çalışma biçimimizin kendisi. Ayrıca bir gizlilik sözleşmesi imzalanması gerekiyorsa bunu iş başında konuşuruz.
Baskı öncesi işinin fiyatı, dosyanın "ne kadar iş çıkaracağına" göre değişir: renk sayısı, montaj kurgusu ve dosyanın hangi hâlde geldiği. Aşağıdaki bilgiler tek mesajda geldiğinde teknik uygunluk gidip gelmeden değerlendirilir.
Hepsi elinizde olmasa da olur; eksik kalanları birlikte tamamlarız. Elinizde yalnızca eski bir baskı örneği varsa bile başlangıç için yeterlidir.
Dosya kontrolü, renk ayrımı, tram ve açı kurgusu, tuzaklama, overprint/knockout kararları, montaj ve step-and-repeat, ardından prova. Tasarım işin nasıl görüneceğini, baskı öncesi ise o görüntünün makinede tekrar edilebilir biçimde nasıl elde edileceğini belirler.
Her kanal ayrı bir klişe demektir; renk sayısı arttıkça hem klişe maliyeti hem makine ayar süresi artar. Bu yüzden bir marka rengini spot mürekkeple mi vermek yoksa dört renkten mi kurmak gerektiği, baskı öncesinde tasarımla birlikte kararlaştırılmalıdır.
CMYK'ya turuncu, yeşil, mor gibi ilave sabit mürekkeplerin eklenmesiyle kurulan genişletilmiş bir renk setidir. Marka renkleri her iş için ayrı spot mürekkep hazırlamak yerine bu sabit setin içinden üretilir; makine yıkama süresi, mürekkep stoğu ve ünite değişimi azalır. Ancak her spot renk bu setle karşılanamaz — hangi renklerin bu yolla kurulabileceği, hangilerinin ayrı spot mürekkep isteyeceği ayrım aşamasında görülür ve size bildirilir.
Her baskı koşulunun basabildiği en küçük bir nokta boyu vardır; bu eşiğin altındaki tonlar plakada tutunamaz ve baskıda hiç çıkmaz. Sonuç, degradenin ortasında beliren sert bir basamak ya da "yıkanmış" görünen bir açık alandır. Çözüm makine ayarında değil ayrım aşamasındadır: açık uçtaki tonlar basılabilir en küçük nokta değerine yükseltilir (bump-up) ve o bölgede noktanın boyutunu değil seyrekliğini değiştiren bir tramleme kurgusu kullanılır.
Üç bilgiye göre: baskı makinenizin anilox hacmi, kullandığınız mürekkebin viskozitesi ve basılacak alt malzeme. Bu üçü değiştiğinde nokta kazancı da değişir, dolayısıyla tek bir "standart eğri" yoktur. Aynı tasarım şeffaf filmde ve oluklu mukavvada aynı eğriyle hazırlanmaz; bu yüzden dosyayla birlikte makine, malzeme ve varsa anilox bilgisini isteriz.
Vektörel PDF tercih edilir; yazılar eğriye çevrilmiş, görseller gömülü, renkler CMYK ve spot kanal olarak ayrılmış, taşma payı verilmiş olmalıdır. Sayfadaki kontrol listesi maddeleri işaretlenerek gönderilen dosyalar geri dönüş gerektirmeden ilerler.
Hayır; hedefi gösterir. Aynı dosya farklı malzeme, farklı anilox ve farklı mürekkep serisiyle basıldığında sonuç değişir. Provanın işlevi bu farkı baskıya girmeden görünür kılmaktır. Bir işte onayın hangi biçimde alınacağı, işin ve malzemenin gerektirdiğine göre iş başında birlikte kararlaştırılır.
Baskı makineniz, baskı altı malzeme, renk sayısı, tabaka veya silindir ölçüsü ve tiraj bilgisi işin fiyatını belirleyen çekirdek bilgilerdir; varsa anilox değeri ve daha önce basılmış bir örnek değerlendirmeyi hızlandırır. Dosyanız henüz hazır değilse de olur: ölçü, renk sayısı ve malzeme ile başlayabiliriz. Sayfadaki "Fiyat için bize şunları gönderin" listesi bu bilgileri tek tek sıralar.
Evet. Dosya ön kontrolden geçirilir ve eksik ya da riskli gördüğümüz maddeler yazılı olarak iletilir; sessizce düzeltip geçmeyiz, çünkü bazı düzeltmelerin tasarım tarafında bir karşılığı olur — küçük punto bir yazının tek kanala alınması ya da bir spot rengin dört renge çevrilmesi görsel sonucu değiştirir. Onayınız olmadan hiçbir dosya bir sonraki adıma geçmez.
Hayır. Gelen dosya işin gerektirdiği kişiler dışında kimseyle paylaşılmaz, başka bir müşteriye örnek olarak açılmaz ve izniniz olmadan tanıtım amacıyla gösterilmez. Revizyonlar tarih ve sıra numarasıyla kayıt altına alınır; iş bittikten sonra dosyanızın kayıtta kalıp kalmayacağına siz karar verirsiniz.
Hayır. Üç iş yapıyoruz: baskı öncesi reprodüksiyon ve grafik, HD dijital flekso klişe üretimi, renk yönetimi ve dijital sözleşmeli prova. Sıcak yaldız, kabartma, gofre kalıbı ile pirinç ve magnezyum kalıp işleri kapsamımız dışındadır. Bunlar dosyanızda alan olarak yer alıyorsa ayrı spot kanallar hâlinde taşınır ve kalıbı yapacak firmaya doğru biçimde teslim edilir.
Klişenin kendisiyle ilgili sorular için teknik rehbere bakabilirsiniz: tram ve LPI, nokta kazancı, klişe sertliği ve malzemeye göre klişe seçimi orada anlatılıyor.
Teklif
Elinizde bir iş var mı? Dosyanızı ve baskı bilgilerini — ölçü, renk sayısı, malzeme — gönderin; teknik kontrolden geçirip fiyatla dönelim.
WhatsApp'tan yazın, fiyatla dönelim